Vanaf 1 juli 2026 gelden nieuwe regels voor het gebruik van het stroomnet. Dit heeft ook gevolgen voor woningcorporaties.

Het elektriciteitsnet raakt op steeds meer plekken overbelast: de welbekende netcongestie. Daardoor komen nieuwe of zwaardere aansluitingen die niet binnen de huidige capaciteit passen, automatisch op een wachtlijst.

Wie krijgt voorrang op het elektriciteitsnet?
Bepaalde categorieën krijgen voorrang op de wachtlijst. Dit is vastgelegd in een zogenoemd prioriteringskader. Het gaat om de volgende categorieën:

1. Congestieverzachters: organisaties die ruimte op het elektriciteitsnet vrijmaken voor andere gebruikers. Bijvoorbeeld bedrijven die energie opslaan.
2. Veiligheid: organisaties die zorgen voor veiligheid of acute zorg. Denk aan politie, brandweer, defensie en acute gezondheidszorg.
3. Basisbehoeften: organisaties die zorgen voor maatschappelijke basisbehoeften. Bijvoorbeeld het bouwen van nieuwe woningen en het aardgasvrij maken van bestaande woningen.

Wanneer er capaciteit vrijkomt, wordt die toegekend op basis van deze prioriteringscategorieën.

Op dit moment staan alleen klanten met een grootverbruikersaansluiting zoals industrie of grote bedrijven op de wachtlijst als er onvoldoende capaciteit op het net beschikbaar is. Netbeheerders reserveren namelijk capaciteit voor kleinverbruikers, zoals woningen met een kleine aansluiting (tot 3×80 ampère). Vanaf 1 juli 2026 verandert dat, en behandelen de netbeheerders álle aanvragen op grond van het nieuwe maatschappelijke prioriteringskader.

Situatie vanaf 1 januari 2027
Vanaf 1 januari 2027 houden netbeheerders alleen nog een beperkte hoeveelheid capaciteit achter de hand voor echte noodgevallen. Als er in gebieden nog capaciteit beschikbaar is, gaat deze naar partijen in de wachtrij zonder prioriteit. Naar verwachting is deze restcapaciteit in veel gebieden niet of zeer beperkt. Als het net vol is, komen alle aanvragen automatisch op de wachtlijst. Zodra er weer capaciteit ontstaat door netuitbreiding of via flexibele maatregelen, wordt deze door de netbeheerders toegewezen aan partijen op de wachtlijst, in de volgorde van het prioriteringskader.

Onderhanden werk en vervroegd aanvragen
De huidige gereserveerde ruimte voor aansluitingen van nieuwbouwprojecten wordt zoveel mogelijk vrijgegeven voor projecten waarvan de bouw binnen 3 jaar start en die bekend zijn bij de netbeheerder (onderhanden werk).

Daarnaast kunnen gemeenten vanaf 1 oktober 2026 voor geplande woningbouw eerder netcapaciteit aanvragen, namelijk tot 10 jaar voor oplevering. Dat betekent dat een gemeente al vroeg in het bouwproces netcapaciteit kan aanvragen, ook als er nog geen ontwikkelaar is gekozen.

Gemeenten kunnen aanvragen vanaf 1 oktober gefaseerd, op basis van het jaar waarin de bouw start, indienen. Deze gecoördineerde manier van aanvragen zal enkele weken gelden als onderdeel van de overgangsperiode. Daarna kunnen gemeenten capaciteit aanvragen volgens de werkwijze zoals die vanaf dan geldt.

Lees meer over:
Verduurzaming               Nieuwbouw