Berekent jouw energieleverancier straks kosten voor jouw zonnepanelen?

De Eerste Kamer heeft de afbouw van de salderingsregeling niet goedgekeurd, maar energieleveranciers zijn al een nieuwe koers ingeslagen. Een groeiend aantal leveranciers maakt onderscheid tussen klanten met én zonder zonnepanelen. Bij vijf energieleveranciers moeten klanten nu terugleverkosten betalen.

Welke leveranciers rekenen terugleverkosten door?
Energieleveranciers brengen tegenwoordig op verschillende manieren kosten in rekening bij zonnepaneelbezitters. In augustus vorig jaar introduceerde Vandebron als eerste leverancier terugleverkosten voor stroom die wordt teruggeleverd aan het elektriciteitsnet. Later volgden BudgetEnergie, OM Nieuwe Energie, Energie VanOns en Vrijopnaam.

Waarom rekenen energieleveranciers terugleverkosten
Energieleveranciers laten aan Radar weten dat ze het belangrijk vinden dat de kosten van zonnepanelen ‘eerlijk worden verdeeld’. Dit zou nu niet gebeuren omdat de kosten zouden worden verdeeld over alle klanten. Vandebron liet weten dat de terugleveringskosten, de kosten van saldering én de onbalanskosten bevatten.

Onbalanskosten treden op wanneer er meer of minder energie wordt opgewekt dan voorspeld, bijvoorbeeld door veranderingen in het weer. “Het is een puur kostendekkende maatregel, waarmee we fors ons stroomtarief konden verlagen voor iedereen”, aldus een woordvoerder van Vandebron. Independer bevestigde aan Radar dat de tarieven van Vandebron inderdaad zijn gedaald.

Hoe werken deze terugleverkosten
Als je tien zonnepanelen hebt en jaarlijks 3500 kWh terug levert aan het net, dan brengen sommige energiemaatschappijen hiervoor terugleverkosten in rekening. Dit doen ze door middel van ‘staffels’.

Hoe meer je teruglevert, hoe meer je moet betalen. Met 3500 kWh val je bij VanDeBron in ‘schaal 4’ en betaal je 348 euro per jaar. Bij BudgetEnergie is dit 360 euro, en bij OM Nieuwe Energie 278 euro per jaar.

Het maken van onderscheid tussen klanten met én zonder zonnepanelen is toegestaan door de ACM (Autoriteit Consument en Markt).

“Het aanbieden van vaste contracten is niet verplicht. Leveranciers mogen er dus voor kiezen om geen vaste contracten aan te bieden aan huishoudens met zonnepanelen. Leveranciers kunnen er ook voor kiezen om bij klanten met zonnepanelen kosten in rekening brengen via het leveringstarief. Deze vorm van prijsdifferentiatie mag. De leveringstarieven moeten wel redelijk zijn. De ACM beoordeelt dit op grond van artikel 95b van de Elektriciteitswet 1998. Als de leverancier kan aantonen dat het leveringstarief op daadwerkelijk gemaakte kosten gebaseerd is, gaat de ACM er in beginsel vanuit dat deze kosten niet onredelijk zijn. De ACM doet momenteel onderzoek naar deze meerkosten en verwacht de uitkomsten hiervan nog dit kwartaal te publiceren.

Leveranciers moeten klanten natuurlijk wel goed informeren over de tarieven en de voorwaarden van het contract. Dit moet met het zogenoemde ‘aanbod op maat’ (zie ook Aanbod op maat: een begrijpelijk aanbod van de energieleverancier | ACM ConsuWijzer).”

Hoe zit het met terugleverkosten bij andere energieleveranciers?
Energieleveranciers berekenen kosten op verschillende manieren door. Sommige leveranciers laten klanten met zonnepanelen andere tarieven betalen voor elektriciteit, geven geen loyaliteitsbonus, bieden geen contract van 2 jaar of langer aan of brengen terugleverkosten in rekening.

Radar deed een rondvraag met de vraag: ‘Hebben jullie concrete plannen om de kosten die jullie maken door te berekenen aan klanten die zonnepanelen hebben?’

Energiemaatschappijen lieten het volgende weten:

Essent
“Essent betreurt dat de Eerste Kamer de wetgeving niet heeft aangenomen. De huidige salderingsregeling is onhoudbaar: huishoudens zonder panelen dragen disproportioneel bij aan het financieren van salderen en terugleveren van de opgewekte energie van huishoudens met zonnepanelen. Essent vindt het belangrijk dat de oplopende kosten voor opgewekte zonne-energie eerlijker worden verdeeld. Een zo transparante mogelijke oplossing is daarbij voor ons het uitgangspunt. We zullen hier op termijn duidelijk over communiceren naar onze klanten.”

Eneco
“Eneco heeft nog niet besloten hoe wij in de toekomst omgaan met het doorberekenen van de kosten die ontstaan bij teruglevering van klanten met zonnepanelen. In onze afweging nemen wij de ontwikkelingen in de markt en dit politiek besluit mee.”

Vattenfall
“Zonnepanelen dragen bij aan de verduurzaming van het energiesysteem en juichen we toe. Maar vanwege de salderingsregeling is er op dit moment geen stimulans om je opgewekte energie zelf te verbruiken of op te slaan. Het terugleveren van zonne-energie leidt op zonnige dagen tot overbelasting van het elektriciteitsnet. En kost daarnaast ook steeds meer geld. Deze kosten berekenen we door in de stroomtarieven van al onze klanten, met én zonder zonnepanelen. Maar omdat zonnepaneelbezitters hun opgewekte energie mogen wegstrepen tegen hun verbruik, betalen klanten zonder zonnepanelen het grootste deel van de kosten. ACM schreef eerder een notitie waarom het noodzakelijk is om de salderingsregeling af te bouwen en berekende dat het voor een gemiddeld huishouden al snel om enkele tientallen euro’s aan extra kosten per maand gaat. Wij kijken daarom op dit moment naar mogelijkheden om die kosten eerlijker te verdelen. Want als je die kosten eerlijker kunt verdelen, kan het stroomtarief naar beneden. Op dit moment is niet bekend of, en zo ja wat de beste manier is.”

Greenchoice
“Door het in stand houden van de salderingsregeling blijven de elektriciteitsmarktkosten van salderen nu in de basis gespreid over alle huishoudens. Hierdoor wordt een steeds groter deel betaald door huishoudens zonder zonnepanelen. Duidelijk is dat opwek en verbruik beter aan elkaar moeten worden gekoppeld. Financiële prikkels zijn hiervoor noodzakelijk. We bekijken – nu de uitslag van de stemming bekend is – hoe we dit precies willen invullen.”

Engie
“We zijn de opties hiervoor aan het verkennen en we verwachten hier op korte termijn duidelijkheid over te kunnen geven. We proberen hier een eerlijke balans in te vinden voor onze klanten (klanten met en zonder zonnepanelen).”

Wat voor invloed hebben terugleverkosten op de terugverdientijd?
In de uitzending van Radar is het voorbeeld van Aad te zien. Aad heeft geïnvesteerd in 88 zonnepanelen. In 2023 bespaarde hij jaarlijks €4809 door het gebruik van deze panelen en ontving hij een extra vergoeding voor de stroom die hij boven zijn verbruik terugleverde. Hierdoor was de terugverdientijd van zijn investering 4,8 jaar.

In 2024 voerde zijn energieleverancier de terugleverheffing in. Door zijn hoge opwek moet Aad op jaarbasis €1911,78 betalen aan terugleverkosten. Zou Aad in 2024 deze investering doen dan is de terugverdientijd van zijn investering opgelopen naar 6,6 jaar. Omdat Aad zijn investering al deed in 2023 is zijn terugverdientijd 6.3 jaar. Deze berekeningen zijn uitgevoerd door Independer voor Radar.